Ajwar w wersji bułgarsko-serbskiej

W weekend przygotowałam klasyczny ajwar według przepisów moich znajomych z Bułgarii i Serbii. Sos ten pochodzi z Bałkanów. Używam go jako maziu do kanapek pod wędlinę lub jako bazy warzywnej do sosów do makaronu czy potrawek, a także jako samodzielnego sosu do makaronu.

* AJWAR KLASYCZNY *

INFO

• posiłek: śniadanie, obiad, kolacja
• gatunek: dodatek, sos, podstawa sosu
• mięso: nie

• ilość porcji: dużo (2 słoiki litrowe)
• kalorie (w całości): ???
• czas przygotowania: 40 min.
• czas pieczenia: 40 min.
• czas duszenia: 40-50 min.

SKŁADNIKI

• pomidory 2 szt. ogromne (0,6 kg)
• bakłażan 1 szt. średnia (0,5 kg)
• papryka 2 szt. duże (0,4 kg)
• cukinia 1 szt. (0,25 kg) 
• marchewka 2 szt. duże (0,25 kg)
• cebula 2 szt. (0,2 kg)
• por biała część 1 szt. (50 g)
• czosnek 1 główka (60 g)
• olej 50 ml
• ocet winny/jabłkowy 50 ml
• cukier, sól
• pieprz ziarnisty, kmin rzymski, gorczyca biała/czarna, czarnuszka, goździki, ziarna kolendry, anyż, gałka muszkatołowa, papryczka chilli

PRZYGOTOWANIE

1. Bakłażan, paprykę i cukinię upiec w piekarniku, aż skórka stanie się brązowa/czarna.
2. Włożyć gorącego bakłażana i paprykę na 5 min. do szczelnego pojemnika. Po tym czasie obrać warzywa ze skóry i pokroić w kostkę.
3. Cukinię pokroić w kostkę.
4. Cebulę i por pokroić w piórka, a chilli - w drobne paseczki. Czosnek obrać.
5. Marchewkę obrać i pokroić w małą kostkę.
6. Pomidory sparzyć wrzątkiem i obrać ze skóry.
7. Pieprz ziarnisty, kmin rzymski, gorczycę białą/czarną, czarnuszkę, goździki, ziarna kolendry i anyż uprażyć na suchej patelni i zmiażdżyć w moździerzu.
8. W garnku z grubym dnem rozgrzać olej i chwilę podsmażać na nim cebulę.
9. Dodać uprażone przyprawy i chilli; chwilę podsmażać.
10. Dodać bakłażana, paprykę, cukinię, pomidory, czosnek i cykorię. Wymieszać.
11. Wlać ocet i doprawić gałką muszkatołową.
12. Dolać wodę i dusić pod przykryciem na małym ogniu przez ok. 40-50 min. Co jakiś czas mieszać i ewentualnie uzupełniać odparowaną wodę.
13. Całość zmiksować blenderem na pastę, doprawić solą i cukrem.
14. Przełożyć ajwar do wyparzonych słoików.
15. Zakręcić, odwrócić do góry dnem do wystygnięcia ewentualnie pasteryzować w gotującej wodzie lub w piekarniku.

* SMACZNEGO *

POMOCNICZE INFORMACJE

1. Ilość i rodzaj przypraw zależy od "własnego smaku".
2. Pasta nie powinna być zmiksowana na bardzo gładko.
3. Przechowywać w suchym, chłodnym i ciemnym miejscu.
4. Jakiś czas temu gotowałam inną wersję ajwaru, bez papryki (przepis TUTAJ). 

Placuszki z soczewicy z ajwarem

3 miesiące temu (jak ten czas leci...) pojawiły się w Notatniku Kuchennym placuszki ryżowe. Dziś na obiad placuszki także wegetariańskie, ale z soczewicy. Zależało mi na szybkim zrobieniu obiadu, więc podałam placuszki z ajwarem (bez papryki), który zrobiłam i zawekowałam prawie miesiąc temu.

* PLACUSZKI Z SOCZEWICY *

INFO

• posiłek: obiad
• gatunek: placki
• mięso: nie

• ilość porcji: 2 (małe)
• kalorie w całości: ok. 740 kcal (+ sos)
• czas przygotowania: 10 min.
• czas gotowania soczewicy: 10 min. (czerwona) 40 min. (zielona)
• czas smażenia: 5 min.

SKŁADNIKI

• soczewica czerwona rozgotowana w rosole 200 g
• cebula 0,5 szt. (100 g)
• jajko 1 szt.
• bułka tarta 25 g + do obtoczenia
• sól, papryka ostra, olej

PRZYGOTOWANIE

1. Soczewicę czerwoną ugotować w rosole trochę dłużej niż zazwyczaj, aby ją lekko rozgotować.
2. Pokroić drobno cebulę. Zeszklić na oleju.
3. Ugotowaną soczewicę i zeszkloną cebulę połączyć razem w misce.
4. Posolić, dodać papryki, dodać jajko i dobrze wymieszać.
5. Dodać bułkę tartą i dobrze wymieszać tak, aby otrzymać zwartą masę.
6. Formować placuszki i obtaczać je w bułce tartej.
7. Silnie rozgrzać olej na patelni. Kłaść na olej placuszki i smażyć na dużym ogniu do zezłocenia z obu stron.
8. Podawać gorące z dowolnym sosem. U nas dzisiaj ajwar.

* SMACZNEGO *

placuszki na pierwszym planie, na drugim ajwar

POMOCNICZE INFORMACJE

1. Jeśli jajko jest duże i masa jest zbyt lepka można dodać więcej bułki tartej.
2. Zamiast rosołu do gotowania soczewicy można użyć kostek bulionowych albo ugotować ją w wodzie z przyprawami (na przykład TAK).
3. Należy uważać z solą, jeśli  używamy kostek bulionowych kupnych. Są zazwyczaj dość słone.
4. Smażymy na złoty kolor z jednej strony, a następnie z drugiej. Przekręcamy tylko raz, bo łatwo jest placuszki pokruszyć.
5. Jeśli całą masę od razu wyłożyć na patelnię, otrzymamy prostą zapiekankę z soczewicy.
6. Dowolny sos to może być:

• ketchup,
• zielone "Maziu Maziu",
• domowy sos pomidorowy, jak do pizzy (TAKI lub TAKI)
• poduszka szpinakowa (tutaj przygotowanej do kurczaka).

Ajwar - wersja bez papryki

Ajwar jest sosem pochodzącym z Bałkanów. Kilka słów w polskiej Wikipedii TU, a więcej info w wersji angielskiej TU. Domowego ajwaru używam jako maziu do kanapek pod wędlinę lub jako bazy warzywnej do sosów do makaronu czy potrawek. Ostatnio przygotowałam go w sposób trochę inny niż zawsze w ramach strajku i walki o tańszą paprykę. Zawsze = klasyczna wersja, która jest miksem przepisów moich znajomych z Bułgarii i Serbi - o tej wersji innym razem (TUTAJ). Dzisiaj jednak:

* AJWAR BEZ PAPRYKI *

INFO

• posiłek: śniadanie, obiad, kolacja
• gatunek: dodatek, podstawa sosu
• mięso: nie

• ilość porcji: dużo (2 słoiki litrowe)
• kalorie (w całości): ???
• czas przygotowania: 40 min.
• czas pieczenia: 40 min.
• czas duszenia: 40-50 min.

SKŁADNIKI

• bakłażan 2 szt. duże (1,5 kg)
• pomidory 2 szt. duże (350 g)
• cykoria 3 szt. małe (200 g)
• cukinia 1 szt. mała (150 g)
• cebula 2 szt. małe (100 g)
• czosnek 1 główka (60 g)
• olej 50 ml
• ocet winny/jabłkowy 50 ml
• cukier, sól
• pieprz ziarnisty, kmin rzymski, gorczyca biała/czarna, czarnuszka, goździki, ziarna kolendry, anyż, gałka muszkatołowa, papryczka chilli

PRZYGOTOWANIE

1. Bakłażan i cukinię upiec w piekarniku, aż skórka stanie się brązowa/czarna.
2. Włożyć gorący bakłażana na 5 min. do szczelnego pojemnika. Po tym czasie obrać bakłażan ze skóry i pokroić w kostkę.
3. Cukinię pokroić w kostkę.
4. Cebulę i cykorię pokroić w piórka, a chilli - w drobne paseczki. Czosnek obrać.
5. Pomidory sparzyć wrzątkiem i obrać ze skóry.
6. Pieprz ziarnisty, kmin rzymski, gorczycę białą/czarną, czarnuszkę, goździki, ziarna kolendry i anyż uprażyć na suchej patelni i zmiażdżyć w moździerzu.
7. W garnku z grubym dnem rozgrzać olej i chwilę podsmażać na nim cebulę.
8. Dodać uprażone przyprawy i chilli; chwilę podsmażać.
9. Dodać bakłażana, cukinię, pomidory, czosnek i cykorię. Wymieszać.
10. Wlać ocet i doprawić gałką muszkatołową.
11. Dolać wodę i dusić pod przykryciem na małym ogniu przez ok. 40-50 min. Co jakiś czas mieszać i ewentualnie uzupełniać odparowaną wodę.
12. Całość zmiksować blenderem na pastę, doprawić solą i cukrem.
13. Przełożyć ajwar do wyparzonych słoików.

* SMACZNEGO *

POMOCNICZE INFORMACJE

1. Ilość i rodzaj przypraw zależy od "własnego smaku".
2. Pasta nie powinna być zmiksowana na bardzo gładko.
3. Przechowywać należy w lodówce. Ajwar powinien wytrzymać ok. 2 tygodni, jeśli słoiki będą wyparzone i nie będziemy mieszać łyżką, którą równocześnie próbujemy ajwaru.
4. Jeśli ajwar ma być przechowywane dłużej w spiżarni, to słoiki należy spasteryzować.

 Przepis zgłosiłam do akcji: